Jef Abbeel

Hij begint met de geschiedenis van het skelet en geeft daarbij duidelijke definities van botten en gewrichten. Dan volgt theoretische uitleg over de samenstelling van onze (206!) botten en van onze gewrichten en ook over de vijf functies van het bot. Hij legt ook het verschil uit tussen de kwalen die eindigen op -itis (ontsteking) en die op -ose (verandering, aantasting of oorzaak van de aandoening).

Bij peesontstekingen merkt hij terecht op dat een spuit gevaarlijk is wanneer de training of belasting niet verminderd wordt. We leren ook wat bacteriën, virussen, immuniteit en auto-immuunziektes zijn. Hierbij hoort o.a. reumatoïde artritis. Breuken of fracturen zijn er in vele varianten. De belangrijkste factor die de genezing van een breuk vertraagt is roken of vapen (p. 111). Het verkort het leven met 5 à 13 jaar (p. 116). Hij waarschuwt ook voor de gevaren van alcohol (p. 181-182) en meermaals voor de aankoop van supplementen of medicijnen via het internet: wat je dan slikt en in welke dosis kan dan onbekend en ongecontroleerd zijn (p. 113, 146, 196). Hij wijst op de risico’s van veganisme voor het bot: men krijgt dan minder calcium binnen (p. 171-173).

We leren ook wat artrose (slijtage van de gewrichten) en osteoporose (botontkalking) zijn, met welke symptomen ze gepaard gaan, welke oorzaken ervoor in aanmerking komen en wat je zelf kan ondernemen om de schade te beperken. Dit doet hij o.m. met een tabel die aantoont welke sporten zéér en welke minder nuttig zijn voor onze botten (p. 180). Herhaaldelijk benadrukt hij het belang van gezonde voeding, vitamine D en beweging (o.a. p. 185-191).

En wie teveel weegt, krijgt de raad om tien kilo te vermageren: tien kilo vermageren betekent 60 kilo minder kracht op je knieën.

Het boek eindigt met een indrukwekkende bibliografie (p. 205-221). Die is grotendeels in het Engels en minder toegankelijk dan het boek zelf, maar ze toont aan dat de inhoud gebaseerd is op wetenschappelijk onderzoek.

Beoordeling
De structuur van het boek is zeer logisch, het taalgebruik eenvoudig, o.a. door de vergelijkingen met zaken uit het dagelijks leven. De Baets toont aan hoe je zelf de kwaliteit van je botten en gewrichten kunt verbeteren en zo verdere aftakeling beperken.

Zijn kennis van Latijn en Grieks is voortreffelijk: hij had ook leraar Latijnen Grieks kunnen worden. Enkel bij fractuur (p. 98-113) mis ik de Latijnse herkomst: frangere, breken. Bij carpal tunnel (p. 58-59) noemt hij drie mogelijke behandelingen, maar enkel de derde, nl. de operatie, was bij mij en bij mijn kennissen blijvend succesvol.
Het boek is zijn prijs meer dan waard en verdient een plek in elk huisgezin en zeker bij atleten.

©Jef Abbeel www.jefabbeel.be,  februari 2026