Laatste lesmateriaal

• The White Rose

• De Muur

• De Beeldenstorm

• Balthasar Gerards

• Enola Gay

Laatste filmbesprekingen 

All Quiet on the Western Front - 1979 - speelduur: 150 min - orig. Engelse versie, Ned. ondertitels - DVD: 2001,. Regie: Delbert Mann Acteurs: Richard Thomas (Paul Baumer), Ernest Borgnine, Donald Pleasence, Ian Holm ... Tijd: Eerste Wereldoorlog, 1916-1918. Plaats: Duitsland, Frankrijk. Genre: psychologische (anti)oorlogsfilm. Gebaseerd op het boek van Erich Maria Remarque, Im Westen nichts Neues (1929)

Conclave is een Brits-Amerikaanse psychologische thriller uit 2024, duur: 120 minuten,
geregisseerd door Edward Berger en gebaseerd op het gelijknamige boek van Robert Harris uit 2016. Bekroond met 4 Bafta Awards (Britse filmprijzen 2025), waaronder prijs voor Beste Film.

Waterloo
Artikel n.a.v. de film Waterloo - 1970 - 130 minuten - USSR- Gr.-Britt. – DVD: Engelse (originele) of Duitse (gedubde) versie - ondertitels in 8 talen: Nederl., Fr., Eng., Duits, Fins, Grieks, Hebreeuws, Hindi, Arabisch.
Jos Martens bespreekt op Histoforum de film Conclave naar het gelijknamigte boek van Robert Harris, dat hij ook voor Histoforum besprak..

Troy (nieuwe bespreking van Jos Martens)

Shogun
Shogun - Televisieserie, Paramount, 1980 - ca. 540 minuten - 5 DVD’s - originele Engelse versie (of Spaans of Frans ingesproken) - ondertitels in 22 talen waaronder Nederlands.

The Last Samurai - 2004 - duur: 144 min - originele Engelse versie, Ned. ondertitels – DVD.

Paul Cooper, The Bronze Age Collapse - Mediterranean Apocalypse (Fall of Civilizations, dl. 2), 2020 – duur: 1.04 u– Engels, facultatief met Engelse ondertiteling.

Tweemaal Cline op YouTube
Een bespreking van twee documentaires bij het boek1177 v. Chr. Het einde van de beschaving van Eric Cline. Een boekbespreking vindt u hier.  

Civilisations
Schama, S., Beard, M. & Olusoga, D. Civilisations: our story told through art – 3dvd’s – ca. 522 minuten.
BBC Worldwide, 2018 – met ondertitel: Engels voor slechthorenden - een tweede versie: met Nederlandse ondertitels.

Waterloo. The Last Battle (De laatste veldslag) – RTBF-belge & Arte Belgique, 2014.

Kon-Tiki

The Monuments Men

Kenau

Michiel De Ruyter (Admiral) – Nederland, 2015- DVD

In  naam van de Führer – Lydia Chagoll 1977 – DVD – Nederlands – Français – English – Deutch, 87 minuten.
Gevolgd door: Kinderen achter prikkeldraad, verkorte versie voor het onderwijs, viertalig, 52 minuten.

The White Queen – BBC - uitgever: A Film, 2013 - 4 dvd's - speelduur: 590 minuten – Engels – Nederlandse ondertitels.
The Salient - Documentaire over W.O.I

• The Imitation Game (over Alan Turing)

• Mapping the World. De geschiedenis van de cartografie - BBC 2010 - 2 dvd’s - duur: ca. 150 minuten - Engels, Nederlandse ondertitels.

• Rome. Rise and Fall of an Empire (2006), disc 3, aflevering 5: The Invasion of Britain.

• De Chinese Armada (The Chinese Armada. Dragons of the Sea)- DVD

• Ancient Rome. The rise and fall of an Empire - BBC, 2006 - 2 DVD’s - speelduur: 300 minuten - originele Engelse versie, Ned. ondertitels.

• Argo

• The battle of Passchendaele

• Genghis Khan

• BBC 2005 - DVD - duur: ca. 50 minuten - Engels, Mongools, Nederlandse ondertitels.

• De weg naar het Avondland
  Canvas & VPRO, 2011 - elfdelige televisiereeks, 3 Dvd’s - speelduur: ca. 445 minuten - diverse talen gesproken; Nederlandse ondertitels.

• The Crusades

• The Eagle (naar het boek

  De adelaar van het negende)

• The Pacific

• DVD-box National Geographic: De Maya’s, deel 1

• DVD-box National Geographic: De Maya’s, deel 2

• DVD-box National Geographic: De Maya’s, deel 3

• Moctezuma. Aztec Ruler - 2009 (DVD -45 minuten, Engels, geen onderschriften - Extra fotogalerij) 

• Bloed en bloemen (In Search of the Aztecs)  - BBC (1999) - DVD 2009 - Engels, Nederlandse ondertiteling - duur: 49 minuten.

• De kruistochten (1995)

• Walking with cavemen

• Masada

• Robin Hood

• Agora

Laatste besprekingen van (historische) romans 

- De zaak Reinaerd Vos
Recensie van Jan Uyttendaele van het beroemde verhaal Van den vos Reynaerde in een vertaling van Harrie Geelen.

Artikel naar aanleiding van het boek van Joris Tulkens. Het Adrianus Dossier. Sterck & Devreese, 2024, 269 blz..

Joris Tulkens (2025). Intriges in het Vaticaan. Hoe Leuven zijn universiteit bijna misliep, Sterck & De Vreese, 2025, 256 blz.

Bill  Clinton & James Patterson The First Gentleman, Uitg. Nieuw Amsterdam juni 2025), 432 blz. – vertaald door Joris Vermeulen. Lees een fragment (20 blz.) 9789046834275_680f1406ede54.pdf. Waardering: ****/5

President vermist
Bill Clinton & James Patterson, President vermist, Nieuw Amsterdam, 2019, 480 blz. - vertaald door: Theo Horsten

Rita Monaldi & Francesco Sorti. Imprimatur. Amsterdam, Cargo, 2003, 4de druk, 606 blz. Vertaling: Jan van der Haar.

Robert Harris, Conclaaf . Amsterdam-Antwerpen; Uitg. Cargo, 2016, 320 blz. – ook als e-boek

Jo Claes, Sub Rosa, Antwerpen/Amsterdam, Houtekiet, 2024, 234 blz.

De tuin der vreugden
Leon Garfield. De tuin der vreugden (The Pleasure Garden). Den Haag, Uitg. Leopold – Antwerpen, de Vries-Brouwers, 1978, 180 blz. Vertaling: Tine Leiker. Illustraties: Dick de Wilde.

Willy Spillebeen. Busbeke, of De thuiskomst. Leuven, Davidsfonds, 2000, 443 blz.Thematiek: Biografie, humanistische weetgierigheid; contact met andere culturen; verdraagzaamheid versus onverdraagzaamheid; machtsmisbruik.

1529.De Damesvrede. Hendrik Duron, 1529 De Damesvrede. Uitg Elena, 2023, 288 blz.

Berry Steve, Het geheim van Gent, Utrecht, De Fontein, 2022, 396 blz. - vertaling van The Omega Factor door Gert-Jan Kramer – ook als e-boek.

Claes, Jo. Slagschaduw, Antwerpen, Houtekiet, 2022, 399 blz. -ook als e-boek.

Sutcliff. Rosemary Marc, de verschoppeling. Rotterdam, Uitgeverij Christofoor, 1979, 2de druk, 104 blz. – recente herdrukken.

Rosemary Sutcliff. Het koningsteken. Een koning voor de Dalriaden, Rotterdam, Uitg. Christofoor, 1981, 2de druk, 296 blz.

Sutcliff, Rosemary. De omweg naar de keizer (oorspronkelijk: Frontier Wolf), Amsterdam, Leopold, 1988, 224 blz.

Nazanine Hozar. Aria (vertaling van Aria). ISBN 9789403181202. Uitgever Cargo, 455 pagina's. 12.99 euro (ook beschikbaar als e-book, 9,99 euro).

Chris Bradford. De terugkeer van de krijger  Amsterdam, Van Goor, 2019, 333 blz. – vertaling uit het Engels: Karin Pijl.

Riley, Lucinda, De Zeven zussen

De Zeven zussen van Lucinda Riley. Internationale bestsellers of stationsromans met een historische kronkel?
Als je een fascinatie hebt voor (de geschiedenis van) het concept tijd en je heet Jos Martens, dan is het niet vreemd als je ja zegt op de vraag of je een korte bespreking wilt schrijven van de romanserie De zeven zussen.   
Guy Brugmans. NachtLicht. Wat aan de verovering van Mexico voorafging. Hasselt, Uitg. Lezensweg, 2019, 303 blz., literatuur- & woordenlijst. ISBN 978-94-6388-619-2. €18,95. Nachtlicht is uitgegeven in eigen beheer. Meer info op de website van de auteur. www.lezensweg.be
Schildermans, L.J. . De reis van de hofarts. Antwerpen, Uitg. Houtekiet, 348 blz., 21,99 € (e-boek 15,99 €)

Rees, Elizabeth M., De koopmansbruid. Tielt: Lannoo, 2006, 245 p. Oorspronkelijke titel: The Wedding. An Encounter with Jan Van Eyck. New York: Watson-Guptill Publications, 2005. Uit het Engels vertaald door Sylvia Vanden Heede.

Joris Tulkens, De Odyssee van Pedro en Luisão. Antwerpen: Davidsfonds/Standaard Uitg., 2019, 474 blz.

Azpeitia, Javier. De drukker van Venetië.

Jo Claes, Een tragisch verhaal, Antwerpen/ Amsterdam, Houtekiet, 2019, 384 blz. -, ook als e-boek.

Fabbri, Robert, Keizer van Rome (Vespasianus IX), Uithoorn, Karakter Uitg., 2019, 349 blz. - vertaling door Joos Zwart – ook als e-boek.

Zirkzee, Jacqueline, De eerste priesteres (2019)

Tulkens, Joris. Wentelsteen. Erasmus en de moeizame geboorte van het Collegium Trilingue

Tulkens, Joris. Thomas More. Een leven in vijf vriendschappen. Leuven, Davidsfonds, 2016, 255 blz

Beck, Annelies. Over het Kanaal. Breda, De Geus, (2011), 2014³, 315 blz. – ook als e-boek

Harris, Robert, Pompeii, Amsterdam/Antwerpen, De Bezige Bij, (2003) 2015, 350 blz – 6de druk als e-boek – vertaling: Renée Vink.

Gregory, Philippa  Dochters van de Roos, Amsterdam, Meulenhoff, 2014, 400 blz.

Bernauw, Patrick. Het geslacht van de engel

Laatste recensies

Rivier van bloed
Michel Krielaars (2026). Rivier van Bloed. Een cultuurgeschiedenis van de Wolga. Uitgeverij Pluim, Amsterdam/Antwerpen, januari 2026. Paperback, 336 pagina’s, kaartje, bibliografie. ISBN 978-94-934-2050-2 ; € 26,99.Sterke botten en soepele gewrichten
Dr. Thierry De Baets. Sterke botten en soepele gewrichten. Uitgeverij Manteau, Antwerpen, januari 2026. Paperback, 224 pagina’s, foto’s, tekeningen, tabellen, bibliografie, € 24,99. ISBN 978-90-223-4189-6.

Mijn Rusland. Oorlog of vrede?
Michail Sjisjkin (2024). Mijn Rusland. Oorlog of vrede? Uitgeverij Querido, Amsterdam/L&M, Antwerpen, 2024. Vertaling van ‘Frieden oder Krieg’, door Jan Sietsma. Paperback, 240 pagina’s, noten. ISBN 978-90-214-8965-0; € 24,99.

• • Terug naar China
    Tom Van de Weghe. Terug naar China. Het verhaal achter de Chinese eeuw: controle, macht en de nieuwe wereldorde. Uitgeverij Borgerhoff & Lamberigts, Gent, oktober 2025. Paperback, 344 pagina’s, kaartjes, € 27,50 (E-book: € 12,50). ISBN 978-94-639-3960-7.

  • China en Rusland. Vier eeuwen gedeelde geschiedenis
    Sören Urbansky / Martin Wagner (2025). China en Rusland. Vier eeuwen gedeelde geschiedenis. Vertaling van: ‘China und Russland’, door Michel Bolwerk en Carolien Ruijssenaars-Hoedjes. Uitgeverij Omniboek, Utrecht/VBK, Antwerpen, november 2025.
    Paperback, 336 pagina’s, foto’s, kaarten, noten, bronnen, literatuur, chronologie. ISBN 978-94-019-2132-9; € 27,99 (E-book: 13,99).
    Sylvie Bermann,
    L’Ours et le Dragon (2026). Russie-Chine: Histoire d’une amitié sans limites? Uitgeverij Tallandier, Paris, mei 2025. Paperback, 288 p., kaarten, chronologie. ISBN 979-10-210-6203-0; € 21,90 (E-book: € 15,99).
    Philip Snow,
    China & Russia. Four Centuries of Conflict and Concord (2023).Uitgeverij Yale Press, New Haven, maart 2023. 624 p., ISBN 978 0 3001 6665 1; € 35,45.

  • Groei zonder grenzen. Het geheim van de tijdloze ondernemer.

  • Vic Swerts (2025). Groei zonder grenzen. Het geheim van de tijdloze ondernemer. Uitgeverij Pelckmans, Kalmthout, dec. 2025.380 p., harde kaft, foto’s. ISBN 978 94 6383 952 5; € 32.

• Stoute Schoenen
  Bart van Loo. Stoute Schoenen. In de voetsporen van de Bourgondiers. Bespreking van Jan Uyttendaele.

• Drie jaar onder vuur
  Andrej Koerkov (2025). Drie jaar onder vuur. De verwoesting van Oekraïne. Vertaling van ‘Three Years on Fire’ door Fred Hendriks. Uitgeverij Balans, Amsterdam/Pelckmans, Kalmthout, september 2025. Paperback, 207 pagina’s, kaart, € 23,99 (e-book: € 14,99). ISBN 978-94-638-2462-0.

• De droom van Poetin
  Jan Balliauw (2025). De droom van Poetin. Uitgeverij Borgerhoff & Lamberigts, Gent, oktober 2025
  Paperback, 22 x 15 cm, 424 pagina’s, kaarten. ISBN 978-94-934-1018-3; € 29,99 / e-book: 13,75.

• De schande van Gaza
  Martijn Lauwens (2025). De schande van Gaza. Een genocide voor het oog van de wereld. Uitgeverij EPO, Berchem, oktober 2025. Paperback, 392 pagina’s, tabellen, kaart, noten. ISBN 978-94-626-7560-5; € 27,50.

• Atlas van de financiële wereld
  Darius Wojcik e.a. (2024). Atlas van de financiële wereld. Vertaling door Ger Meesters van ‘Atlas of Finance: Mapping the Global Story of Money’ (Yale, 2024). Uitgeverij Noordboek, Gorredijk, oktober 2025. Gebonden, 16 + 224 pagina’s, foto’s, kaarten, tekeningen, grafieken. ISBN 978- 94-647-1232-2; € 39,90.

• Als Rusland wint. Een scenario
  Carlo Masala (2025). Als Rusland wint. Een scenario. Vertaling van: ‘Wenn Russland gewinnt’, door Mario Molegraaf. Uitgeverij Prometheus, Amsterdam/L&M, Antwerpen, 2025. Paperback, 134 pagina’s, ISBN 978-90-446-6006-7; € 18,99. E-book. 100 pagina’s, € 10,99, ISBN 978-90-446-6007-4

• King Leopold heeft mij ontmaagd

• Marcel Yabili.
  1. King Leopold heeft mij ontmaagd. 5 jaar, 5 boeken, 1 vraag.
  2. King Léopold m’a dépucelé. Cinq ans, cinq livres, une interrogation.
  Editions Musée Familial Yabili, Lubumbashi, 2025. Paperback, 102 pagina’s, kaarten, tabellen, foto’s
  1. ISBN 978-23-835-4114-1; € 12,88. 2. ISBN 978-23-835-4107-3; € 8,97

• Ma vie, un rude combat

• Paul-Louis Kabasubabo Koni (2023). Ma vie, un rude combat. Editions du Musée Familial Yabili, Lubumbashi, 30 juni 2023. Paperback, 230 pagina’s, kaarten, stambomen, foto’s, 24 x 14 cm. ISBN 978-23-835-4051-9; € 10,66.

Rusland begint hier. Het leven van gewone Russen, heimwee naar de Sovjet-Unie en de populariteit van Poetin
Howard Amos (2025). Rusland begint hier. Het leven van gewone Russen, heimwee naar de Sovjet-Unie en de populariteit van Poetin. Vertaling van ‘Russia Starts Here’ door Koos Mebius e.a. Uitgeverij Nieuw Amsterdam, Amsterdam/Lannoo, Tielt, 2025. Paperback, 335 pagina’s, kaartje, foto’s, bibliografie per hoofdstuk, noten, algemene literatuur.ISBN 978-90-468-2873-1; € 27,99. 

De kortste geschiedenis van China
Linda Jaivin(2025). De kortste geschiedenis van China. Uitgeverij De Bezige Bij, Amsterdam/Standaard Uitgeverij, Antwerpen, april 2025. Vertaling van ‘The Shortest History of China’ (2021) door Pon Ruiter.Paperback, 320 pagina’s, tijdbalk, kaartjes, foto’s, literatuur, noten, register. ISBN 978-94-031-3545-8; € 26,99.

Eenmanspartij. Xi Jinping en de toekomst van China als wereldmacht
Chun Han Wong (2024). Eenmanspartij. Xi Jinping en de toekomst van China als wereldmacht. Vertaling van ‘Party of One’ (2023) door Jan van den Berg e.a. Uitgeverij Prometheus, Amsterdam/L&M, Antwerpen, juli 2024. Paperback, 413 pagina’s, kaart, organogram, noten, register. ISBN 978-90-446-5760-9; € 27,50.

Poetin. De binnenkant van de macht
Hubert Seipel (2016). Poetin. De binnenkant van de macht. Vertaling van: ‘Putin. Innenansichten der Macht’ (oktober 2015) door Christoph Chin-Sue. Uitgeverij De Blauwe Tijger, Groningen, oktober 2016. Paperback, 315 pagina’s, tijdtafel, literatuur, noten. € 23,99. ISBN 978-94-921-6120-8; € 23,99.

Libanon. Een korte geschiedenis
Jona Lendering (2025). Libanon. Een korte geschiedenis. Uitgeverij Omniboek, Utrecht/VBK, Antwerpen, 2025. Paperback, 288 pagina’s, kaarten, foto’s, tabellen, stambomen, literatuur, register. ISBN 978-94-019-2114-5; € 22,99 (paperback), € 20,00 (luisterboek).

Vrijuit. Over Rusland en de liefde voor een land die niet wederzijds bleek te zijn
Iris de Graaf (2025). Vrijuit. Over Rusland en de liefde voor een land die niet wederzijds bleek te zijn. Uitgeverij Lebowski/Overamstel, Amsterdam/Antwerpen, maart 2025. Paperback, 365 pagina’s. ISBN 978- 90- 488-7378- 4; € 23,99.

Het begon met peper. De geschiedenis van Indonesië en Nederland.
Het begon met peper. De geschiedenis van Indonesië en Nederland. Marrit Boogaards, Annemiek de Groot, Juul Lelieveld, Liesbeth Rosendaal en Dido Drachman (Gottmer, Haarlem 2025), 224 blz., € 25,99. Recensie van Tom van der Geugten.

La Chine de Xi Jinping. Menace pour la paix et l’ordre Mondial.
Claude Meyer (*2025), La Chine de Xi Jinping. Menace pour la paix et l’ordre Mondial. Editions de l’Aube, La Tour d’Aigle, januari 2025.320 pagina’s, afkortingen, tabellen, noten. ISBN 978-28-159-5607-9; € 23.

Laat alleen rode bloemen bloeien. Wie telt mee in het China van Xi Jinping?
Emily Feng (2025). Laat alleen rode bloemen bloeien. Wie telt mee in het China van Xi Jinping? Vertaling door Alexander van Kesteren van ‘Let Only Red Flowers Bloom. Identity and Belonging in Xi Jinping’s China’. Uitgeverij Prometheus, Amsterdam/L&M, Antwerpen, 2025. Paperback, 21 x 14 cm; 319 pagina’s, noten. ISBN 978- 90-446-5260-4; € 25,99.

Kan Congo de wereld redden? Waarom een diepgaande samenwerking tussen Afrika en Europa een gedeeld belang is
John Vandaele (2025). Kan Congo de wereld redden? Waarom een diepgaande samenwerking tussen Afrika en Europa een gedeeld belang is. Uitgeverij EPO, Berchem, juni 2025. Paperback, 200 pagina’s, kaartje, foto’s, literatuur. ISBN 978-94-626-7540-7; € 24,90.

Oorlog of vrede. Willen winnen of gelijkspel
Joris Doplh Kessler (2024). Oorlog of vrede. Willen winnen of gelijkspel. Op vrede gerichte preventieve dialoog, een verkenning van de derde weg tussen pacifisme en von Clausewitz.Uitgeverij Peace-Dialogue-Publications, Den Haag, juni 2024. Paperback, 220 pagina’s, foto’s, grafieken, € 12,50. ISBN 978-90-834-2621-1

Land van het Grote Sterven. Hoe Rusland de Westerse logica tart.
Joris Van Bladel (2025). Land van het Grote Sterven. Hoe Rusland de Westerse logica tart.

Uitgeverij Prometheus, Amsterdam/L&M, Antwerpen, maart 2025.Paperback, 272 pagina’s, tabellen, noten, bibliografie, register. ISBN 978-90-446-5734-0; € 23,99.

Hummus en Hamas. Een Marokkaans-Joodse vredesjournalist in oorlogstijd
Gilad Perez. Hummus en Hamas. Een Marokkaans-Joodse vredesjournalist in oorlogstijd.
Uitgeverij Prometheus, Amsterdam/L&M, Antwerpen, maart 2025. Paperback, 230 pagina’s, kaart, register. ISBN 978-90-446-5704-3; € 20,99.
Comprendre la Palestine. Une enquête graphique
Alizée De Pin en Xavier Guignard (2025). Comprendre la Palestine. Une enquête graphique. Editions Les Arènes, Paris, jan. 2025. 232 p., kaarten, tabellen, afbeeldingen. Paperback, 21 x 16 cm.
ISBN 979-10-375-0168-4; € 20.Een heel klein beetje vrede. Een geschiedenis van de wereldpolitiek sinds WO II
Ria Laenen (2025). Een heel klein beetje vrede. Een geschiedenis van de wereldpolitiek sinds WO II.
Uitgeverij OWL Press, Gent, maart 2025. Paperback, 462 pagina’s, foto’s, tijdlijnen, afkortingen, noten, bibliografie. ISBN 978-94-934-0993-4; € 39,99.

• Germania Inferior. Cartobibliografie van de zeventien provincies der Nederlanden 1548-1831

• Hans Spikmans (2025). Germania Inferior. Cartobibliografie van de zeventien provincies der Nederlanden 1548-1831. Uitgever Hans Spikmans, Kessel (NL), 2025. Twee delen, XIII + 1.096 pagina’s, 410 landkaarten, prenten, bibliografie, registers. Grootformaat hardcover: 230 x 320 mm (geopend 460 x 320 mm). Genaaid gebonden, voorzien van leeslinten, omslag bedrukt met goudfolie. ISBN 978-90-903-8956-1; € 279,50.
  www.germania-inferior.nl

• De sleutels van het huis
  Sami al-Ajrami en Anna Lombardi (2025). De sleutels van het huis. Een dagboek uit Gaza. Vertaling van ‘Le chiavi di casa. Un diario da Gaza’ door Pieter van der Drift en Manon Smit. Uitgeverij Ambo/Anthos, Amsterdam/VBK, Antwerpen, 27 februari 2025. Paperback, 22 x 12 cm. 223 pagina’s, kaartje. ISBN 978-90-263-7062-5; € 22,99

• Ooggetuigen van het antisemitisme. Europese Jodenhaat in meer dan veertig teksten

• Emile Schrijver en Ruth Peeters (2025). Ooggetuigen van het antisemitisme. Europese Jodenhaat in meer dan veertig teksten. Uitgeverij Prometheus, Amsterdam/L&M, Antwerpen, januari 2025. Paperback, 21 x 14 cm. 284 pagina’s, foto’s, bibliografie, register, € 24,99.ISBN 978-90-446-5691-6; € 24,99.

• Een ander Rusland. Bouwstenen voor een vreedzaam Europa na Poetin
  Sjeng Scheijen (2025). Een ander Rusland. Bouwstenen voor een vreedzaam Europa na Poetin. Uitgeverij Prometheus, Amsterdam/L&M, Antwerpen, 2025. Paperback, 168 pagina’s, foto’s, noten, register.
  ISBN 978-90-446-5603-9; € 17,50.
  

Laatste artikelen  

* Op de schouders van reuzen

Michael Schmidt-Salomon, Op de schouders van reuzen. Tien grote denkers die je helpen de wereld te begrijpen,. Amsterdam, Alfabet Uitg., 2025, 399 blz. – vertaling: Huub Stegeman – ook als e-boek.

  * Nieuw curriculum

Gedachten over een nieuw curriculum met aandacht voor pleidooien om meer aandacht te besteden aan actuele ontwikkelingen en aan de (niet-westerse) migratieachtergrond van leerlingen.

* Ranking 'The King' en ranking de 'Anführer'

Twee versies van een historisch spel, bedacht door Pieter Mannak, waarbij leerlingen verschillende personen op een zestal aspecten beoordelen..

 

* Verleden en geschiedenis
Een suggestie voor een gesprek met de klas over het verschil tiussen verleden en geschiedenis.

* TIA-gegevens en de moeilijkste vragen in het examen van 2024

Een korte analyse van de Toets- en Item-Analyse (TIA) van de examen vmbo-gtl, havo en vwo en kanttekeningen bij enkele van de moeilijkste vragen vragen uit elk examen:

Vmbo-gtl
Havo

Vwo

 

* Betrouwbaarheid van foto's als bron
Hoe betrouwbaar zijn foto's als bron. Kanttekeningen bij examenvragen over het gebruik van foto's als bron.

 

* Betrouwbaarheid van bronnen: De Vietcong
Een vergelijking van een havo- en een vwo-vraag over de betrouwbaarheid van bronnen.

 * Na Verbiest. Epiloog. De Grote ommekeer
Alain Peyrefitte, China en het Westen. Kroniek van een historische ontmoeting, Kampen, Kok Agora – Kapellen, Pelckmans, 1991, 707 blz.

* Ferdinand Verbiest (1623 – 1688). Astronoom en mandarijn van de keizer

Veerle de Vos. Alles onder de hemel. Ferdinand Verbiest en de ontdekking van China.
Kalmthout, Uitgeverij Pelckmans, 2023, 344 blz. – ook als e-boek
Waardering: * * * * */5

 

* Grenzen tussen fictie en ‘ernstige’ wetenschap?
Bespreking van twee boeken van Adrian Goldsworthy:
1. Vindolanda. (Historische thriller), Amsterdam, Meulenhoff, 2023 (origineel Engels 2017), 430 blz. -Nederlandse vertaling: Joost van der Meer & William Oostendorp – ook als e-boek.
2. Mare Liberum, 2023 (2018), 352 blz. – ook als e-boek.

 

* De Equinox achterna. Monumenten en astronomie

In ‘Eeuwen op zoek naar de tijd’ is in een korte nota met een paar voorbeelden het gebouw als klok en/of kalender behandeld. Pas enkele jaren nadat het artikel geschreven werd, ontdekten we dat dit verschijnsel in culturen over de hele wereld ruimtelijk en chronologisch meer verspreid en holistisch kosmologisch gekleurd voorkomt dan ik vermoedde.
Lees het artikel van Jos Martens op Histoforum

    

* Moeilijke vragen in het geschiedenisexamen 2023
Een, beperkte, analyse van de examenvragen waar vmbo-tl, havo en vwo leerlingen de meeste problemen mee hadden.

 

* Vragen over betrouwbaarheid in het examen 2023
Kanttekeningen bij de vragen in het havo- en vwo-examen die betrekking hadden op de betrouwbaarheid van bronnen. 

 

* Wacht niet op de morgen
Jos Martens schreef een lovende bespreking met veel didactische tips en suggesties van het boek Wacht niet op de morgen van Maria Rosseels. Leuven, Davidsfonds/ Clauwaert, 1996, 570 blz.; eerste druk:1969.

 

* Girl With a Pearl Earring
Jos Martens schreef een uitgebreid artikel naar aanleiding van de grote Vermeertentonnstelling in Amsterdam en de film The Girl with a Pearl Earring.

 

* Het verdeelde koninkrijk. Koning Jan en de Magna Charta, 1215
Artikel bij het boek Dan Jones, Het verdeelde koninkrijk. Koning Jan en de Magna Charta, 1215, Utrecht, Uitgeverij Omniboek, 2022 - ook als e-boek. Geen aanduiding van blz: aantal verandert bij instelling van andere lettergrootte.

 

* Rekening houden met de migratieachtergrond van leerlingen bij het vak geschiedenis

In een artikel over geschiedenis op school pleit een aantal docenten ervoor om meer aandacht te besteden aan of rekening te houden met de migratieachtergrond van leerlingen. Zij vinden het gek dat er bijna niks wordt gedaan met de achtergronden van veel van onze leerlingen. Een sympathieke gedachte, meer rekening houden met waar leerlingen vandaan komen en daarmee rechtdoen aan de diversiteit van onze leerlingen. Alle reden dus om tegemoet te komen aan de wens van genoemde docenten? In ieder geval, lijkt mij, een goede reden om met elkaar nog eens, vanuit dit perspectief te praten, over de rationale van ons vak en over de mogelijkheden om recht te doen aan de (migratie) achtergronden van leerlingen. In dit artikel wat overwegingen van mijn kant.  

* Een curriculum met aandacht voor de actualiteit?

In Trouw van 14 juni 2022 heeft een leerling  van 6 gymnasium kritiek op het curriculum van geschiedenis. In een geglobaliseerde wereld zou er volgens haar meer aandacht moeten zijn voor landen buiten Europa en de VS. Ook houdt zij een pleidooi  voor een actueel leerplan. Er is geen of nauwelijks aandacht voor Rusland, terwijl dat toch heel actueel is, waarbij zij uiteraard doelt op de oorlog van dat land tegen Oekraïne. ‘Hoe kunnen wij ons informeren over actuele gebeurtenissen in de wereld, terwijl we niks over de geschiedenis ervan weten?’
In dit artikel (ter discussie) enkele opmerkingen over de mogelijkeheid/wenselijkheid van een actueel curriculum en een aantal vragen waarop volgens mij een antwoord geformuleerd zou moeten worden.

* Historisch denken en redeneren in examenvragen
In onze lessen willen we leerlingen leren hoe ze historisch kunnen denken en redeneren, toch? En als dat zo is, dan wil je toch ook graag dat leerlingen tijdens het examen kunnen laten zien dat ze dat beheersen. In dit artikel bespreek ik de resultaten op enkele, mooie, vragen uit eerdere examens.

 

* Jan Quint, de voorlaatste gehangene op de Grote Markt in Groningen
Artikel van Albert van der Kaap naar aanleiding van de moord op Aaltje Alles, wier lichaam in 1822 werd gevonden in de gracht rond de Hanckemaborg in Zuidhorn.

 

* Komt een Italiaan naar de Nederlanden: Ontdek 500 jaar stad en streek met koopman Guicciardini
Artikel van Jos Martens naar aanleiding van de tentoonstelling: Komt een Italiaan naar de Nederlanden | Museum Plantin-Moretus (museumplantinmoretus.be) 3 december 2021 – 6 maart 2022. Kaarten van Mercator, Ortelius, prenten van Pieter Bruegel

 

* De Spaanse griep
Een artkel van Jos martens naar aanleiding van het boek Laura Spinney, De Spaanse griep. Hoe de pandemie van 1918 de wereld veranderde, Amsterdam-Antwerpen, De Arbeiderspers, 2018, 349 blz. – vertaling door Auke Leistra van Pale Rider (2017).

 

* Louis Raemaekers en de Nederlandse neutraliteit

Over het gebruik van een spotprent van Louis Raemaekers in de geschiedenisles over de Eerste Wereldoorlog.

 

* Afghanistan en representativiteit

Deze drie Afghaanse vrouwen anno 1972 in korte rok doen de ronde op internet. Om de verkeerde reden, zegt de fotograaf.